Samsung QN900D Neo QLED 8K Excellence Line vs Samsung R95H

Telewizor Samsung QN900D na testach syntetycznych bez problemu pokazuje swoje wysokie możliwości w produkcji światła – 1400 nitów to naprawdę imponujący wynik. Pokazał, też te możliwości w pierwszej scenie z filmu "Life of Pi" gdzie widzimy świetny rozbłysk wschodzącego słońca. Jednak ze względu na problemy z algorytmem wygaszania, można tutaj zauważyć pewne problemy. W scenach testowych z filmów "Sicario 2" oraz drugiej scenie z "Life of Pi" wartości te nie są już tak wysokie i wynoszą około 500-600 nitów. Może nie jest to najgorszy wynik wśród telewizorów Mini LED, ale można by wymagać więcej, biorąc pod uwagę cenę telewizora. Mimo to, trzeba pochwalić telewizor za pokrycie szerokiej palety barw DCP P3 na poziomie 96%. Choć istnieją technologie oferujące wyższe wartości, wynik ten jest wciąż zadowalający.

Pod względem jasności Samsung R95H pokazuje, że nadal mamy do czynienia z telewizorem z najwyższej półki, chociaż wyniki nie zawsze są tak spektakularne, jak można byłoby oczekiwać po flagowym modelu Micro RGB. W testach syntetycznych telewizor potrafi przekroczyć 2400 nitów, więc zapasu mocy zdecydowanie mu nie brakuje. Co ważne, wysoką jasność jest w stanie utrzymywać również wtedy, gdy jasne elementy zajmują większą część ekranu. W prawdziwych scenach filmowych sytuacja jest już trochę bardziej złożona. R95H najczęściej osiąga około 1000–1400 nitów, co nadal daje bardzo dobry, mocny efekt HDR. Jasne słońce, refleksy czy światła potrafią wyglądać naprawdę efektownie, a telewizor ma wystarczająco dużo mocy, żeby HDR wyraźnie odróżniał się od zwykłego SDR.

Problem pojawia się przede wszystkim w bardzo ciemnych scenach z pojedynczymi, niewielkimi źródłami światła. Tutaj algorytm lokalnego wygaszania stawia wyżej głęboką czerń i ograniczenie efektu halo niż maksymalną jasność takiego elementu. W rezultacie niewielkie światła potrafią zostać zauważalnie przygaszone. Całościowo HDR wypada więc dobrze, ale nie bez ograniczeń. R95H ma ogromny zapas jasności, szczególnie w większych i jaśniejszych fragmentach obrazu, natomiast w trudnych, ciemnych scenach jego możliwości ogranicza przede wszystkim sposób działania lokalnego wygaszania.

Kolory

To właśnie kolory miały być największą rewolucją związaną z podświetleniem RGB i rzeczywiście R95H pokazuje tutaj spory potencjał. Ocena nie jest jednak tak prosta, jak mogłyby sugerować same pomiary syntetyczne. Na planszach testowych telewizor wypada rewelacyjnie – pokrycie BT.2020 sięga prawie 94%, a DCI-P3 98%, więc szczególnie mocno nasycone czerwienie czy zielenie potrafią wyglądać naprawdę imponująco. Sytuacja trochę się zmienia, kiedy zamiast plansz testowych zaczynamy mierzyć prawdziwe sceny filmowe. Wtedy pokrycie BT.2020 spada do około 87%, a DCI-P3 do 93%. Wygląda więc na to, że przy bardziej złożonym obrazie strefy RGB nie zawsze są w stanie utrzymać tak wysokie nasycenie kolorów jak na prostych planszach. Nadal są nasycone, ale przewaga nowego podświetlenia nie jest już aż tak duża, jak sugerowałyby to wyniki podawane przez producenta.

Telewizor QN900D oferuje tryb Filmmaker, który został stworzony z myślą o oglądaniu filmów w jak najbardziej naturalny sposób, jednak tryb ten nie jest pozbawiony pewnych błędów. Dla treści HD balans bieli wykazuje dominację koloru czerwonego i niebieskiego, co sprawia, że obraz wpada w różowe odcienie. Z kolei dla treści 4K HDR sytuacja jest odwrotna – spadek poziomu niebieskiego i czerwonego powoduje ocieplenie scen i przesunięcie kolorów w żółte odcienie. Potwierdzają to testy Color Checker, które wyraźnie pokazują, że próbki barw uciekają w tę stronę.

Jeśli chodzi o jasność i związany z nią kontrast, to gamma jest mocno zaburzona. Największym problemem jest wyraźny skok na początku wykresu, który oznacza, że ciemne detale są nadmiernie rozjaśnione, a obraz traci głębię w najciemniejszych partiach - jest to spowodowane strefowym wygaszaniem. Dla materiałów 4K HDR krzywa EOTF wygląda całkiem nieźle, jednak pozostaje poniżej poziomu referencyjnego, wpywając na ogólną dynamikę obrazu.

Do oceny fabrycznego odwzorowania barw wybraliśmy oczywiście tryb Filmmaker, czyli ustawienie, które z założenia powinno być najbliższe temu, jak obraz został przygotowany przez twórców. I tutaj niestety R95H nie wykorzystuje w pełni możliwości swojej matrycy. Największy problem w SDR dotyczy gammy. Obraz jest wyraźnie rozjaśniony praktycznie w całym zakresie, przez co traci trochę głębi i wygląda bardziej płasko, niż powinien. Sam balans bieli również nie jest idealny – wraz ze wzrostem jasności pojawia się przewaga czerwieni i niedobór niebieskiego, przez co obraz robi się zbyt ciepły. Widać to szczególnie na jasnych elementach oraz odcieniach skóry, które potrafią wyglądać bardziej "czerwono", niż powinny.

W HDR wygląda to podobnie. Krzywa EOTF przez sporą część zakresu znajduje się powyżej wartości referencyjnej, więc R95H ponownie rozjaśnia obraz względem tego, jak powinien wyglądać. W połączeniu z niedokładnym balansem bieli sprawia to, że również tutaj kolory nie są tak precyzyjne, jak oczekiwalibyśmy od telewizora tej klasy. Fabryczny Filmmaker nie jest więc najmocniejszą stroną R95H. Obraz na pierwszy rzut oka może wyglądać efektownie, bo jest jasny i mocno nasycony, ale pod względem zgodności z materiałem źródłowym pozostaje jeszcze sporo miejsca na poprawę.

Po kalibracji tryb Filmmaker można rzeczywiście nazwać godnym swojej nazwy. Balans bieli zarówno dla treści HD, jak i 4K HDR został znacznie poprawiony, dzięki czemu kolory są bardziej naturalne i spójne. Obraz zyskał na realizmie, a różowe odcienie w treściach HD zostały skutecznie wyeliminowane, podobnie jak żółta poświata w treściach 4K HDR. Dzięki kalibracji telewizor oferuje teraz znacznie lepsze odwzorowanie kolorów, pozytywnie wpływając na wrażenia z oglądania.

Jeśli chodzi o jasność, sytuacja z gammą jest teraz odwrotna – na początku wykresu widoczny jest wyraźny spadek, co sprawia, że najciemniejsze detale stają się trudniejsze do dostrzeżenia. Krzywa EOTF dla treści 4K HDR pozostała bez większych zmian i wciąż jest poniżej poziomu referencyjnego, co oznacza, że telewizor nadal ma trudności z utrzymaniem odpowiedniej jasności. Jest to związane z agresywnym algorytmem wygaszania, który wpływa na ogólną jasność obrazu. Widać jak telewizor walczy o utrzymanie wysokiej jasności albo idealnej czerni.

Mimo ograniczeń związanych z lokalnym wygaszaniem, telewizor Samsung QN900D zyskał na jakości odwzorowania kolorów, co potwierdzają wyniki testu Color Checker – próbki barw są teraz znacznie bliżej wzorców sprawiając, że obraz jest bardziej naturalny i przyjemny dla oka.

R95H bardzo dobrze reaguje na kalibrację. W SDR udało nam się praktycznie idealnie ustawić balans bieli i gammę, a błędy kolorów spadły do bardzo niskiego poziomu. Różnica względem ustawień fabrycznych jest więc spora i po kalibracji obraz wygląda zdecydowanie bardziej naturalnie. W HDR również możemy sporo poprawić, szczególnie jeżeli chodzi o balans bieli i ogólną dokładność kolorów. Trochę inaczej wygląda jednak kwestia zarządzania jasnością i nasyceniem barw. Tutaj w pewnym momencie dochodzimy już do ograniczeń wynikających z samego sposobu działania podświetlenia RGB i lokalnego wygaszania. Poszczególne strefy muszą jednocześnie sterować jasnością oraz kolorem światła, dlatego w bardziej wymagających scenach nie da się zawsze uzyskać dokładnie takiego samego nasycenia i jasności, jakie telewizor pokazuje na prostych planszach pomiarowych. Tego kalibracją po prostu nie jesteśmy w stanie całkowicie przeskoczyć. Mimo tego po kalibracji R95H prezentuje poprawny odwzorowania obrazu, a większość błędów, które widzieliśmy na ustawieniach fabrycznych, można skutecznie wyeliminować.

Płynność przejść tonalnych w materiałach o niższej jakości prezentuje się świetnie – funkcja Redukcja szumu bardzo skutecznie wygładza przejścia tonalne, jednocześnie pozbywając się ziarna filmowego. Choć usunięcie ziarna nie zawsze jest pożądane, to generalnie efekt końcowy wygląda bardzo estetycznie, szczególnie dla osób preferujących czystszy obraz.

Jeśli chodzi o upscaling, czyli skalowanie obrazu, QN900D pokazuje ogromne możliwości nowego procesora z technologią AI. Zdjęcia i materiały w niższej rozdzielczości są skalowane z zachowaniem wielu szczegółów – przykładowo, zdjęcie z modelką prezentuje się świetnie, pozbawione zbędnych poszarpanych krawędzi, a gałęzie w tle nie są nadmiernie ząbkowane.

Samsung R95H korzysta z nowego procesora Micro RGB AI Processor, ale w praktyce nie zauważyliśmy dużego skoku względem układów NQ4 AI Gen2 czy Gen3 znanych z innych telewizorów producenta. Sam upscaling nadal wypada jednak bardzo dobrze. Obraz jest odpowiednio wygładzony, ale jednocześnie zachowuje sporo ostrości i nie wygląda przesadnie miękko. To zdecydowanie jedna z mocniejszych stron Samsunga. Szkoda tylko, że przy materiałach o bardzo niskiej rozdzielczości nadal nie da się całkowicie wyłączyć overscanu.

Procesor dobrze radzi sobie też z gradacją i potrafi skutecznie wygładzać niechciane zjawisko posterizacji. Funkcja redukcji szumów działa naprawdę skutecznie, ale trzeba korzystać z niej z wyczuciem. Przy wyższych ustawieniach potrafi już dość mocno ingerować w obraz a nawet usuwać także naturalne ziarno filmowe. Dlatego najlepiej sięgać po nią tylko wtedy, kiedy materiał jest faktycznie mocno skompresowany.

Samsung QN900D to obecnie najszybszy telewizor na świecie – dosłownie. Częstotliwość odświeżania 240 Hz w rozdzielczości 4K to niesamowita wartość, którą z pewnością docenią gracze PC. Jeśli chodzi o fanów kina, również nie będą zawiedzeni – Samsung w ustawieniach wyrazistości obrazu oferuje 10-stopniową skalę, która pozwala dostosować obraz. Możemy wybrać, czy telewizor ma oferować bardziej płynny, teatralny efekt przy najwyższych ustawieniach, czy bardziej kinowy, z widoczną klatką, przy najniższych ustawieniach.

Samsung R95H ma 165-hercową matrycę, więc pod względem ruchu stoi na naprawdę wysokim poziomie. Przy 120 Hz, czyli chociażby podczas grania na konsoli albo oglądania sportu, smużenie jest niewielkie, a po podłączeniu komputera możemy wykorzystać pełne 165 Hz i jeszcze trochę poprawić czytelność ruchu. Trzeba jednak pamiętać, że nadal jest to matryca VA, więc nie reaguje tak błyskawicznie jak OLED. Czasami można zauważyć delikatny ślad za poruszającym się obiektem, ale z normalnej odległości raczej nie powinno to przeszkadzać. Przy filmach i serialach możemy dodatkowo skorzystać z regulowanego upłynniacza. Da się zostawić bardziej kinowy charakter 24 kl./s albo stopniowo wygładzić ruch, jeśli ktoś woli płynniejszy obraz. Samsung daje tu sporo swobody i bez problemu można dobrać ustawienie pod własne preferencje.

Samsung QN900D to telewizor, który oferuje świetną kompatybilność z konsolami oraz szereg funkcji, które docenią gracze. Posiada 4 porty HDMI 2.1, choć niestety bez pełnej przepustowości 48 Gb/s. Mimo to, dla przeciętnego użytkownika jest to więcej niż wystarczające. Dodatkowo telewizor obsługuje Automatyczny Tryb Gry (ALLM) oraz zmienną częstotliwość odświeżania (VRR), co oznacza płynniejszy obraz i brak efektu rozrywania ekranu podczas dynamicznej rozgrywki. Na uwagę zasługują również technologie G-Sync i FreeSync, które zapewniają optymalną współpracę z konsolami i komputerami wyposażonymi w odpowiednie karty graficzne, minimalizując efekt stutteringu i zapewniając płynny obraz.

Jedną z unikalnych cech dostępnych tylko w telewizorach Samsunga jest aplikacja Xbox Game Pass, która pozwala na streaming gier bez potrzeby posiadania konsoli. Jest to bardzo wygodne rozwiązanie, które pozwala cieszyć się ulubionymi grami bez konieczności zakupu dodatkowego sprzętu. Dodatkowo QN900D posiada Game Bar – specjalny panel umożliwiający szybki dostęp do ustawień związanych z grami, co sprawia, że konfiguracja trybu gry jest szybka i intuicyjna.

Kolejną ciekawą funkcją jest funckja o nazwie Auto Motion Plus Game, czyli specjalny tryb upłynniacza ruchu, który potrafi zwiększyć liczbę klatek na sekundę (Działa maksymalnie dla sygnału 4K@60Hz). Co ważne, nie powoduje to znaczącego wzrostu opóźnienia (input laga), dzięki czemu gracz może cieszyć się zarówno większą płynnością obrazu. Wszystkie te funkcje sprawiają, że Samsung QN900D to doskonały wybór dla osób, które szukają telewizora do gier o najwyższych możliwych parametrach.

Pod względem grania Samsung R95H jest prawie kompletnym telewizorem. Po podłączeniu PS5 czy Xboxa Series X możemy korzystać z 4K przy 120 Hz, VRR oraz ALLM, a telewizor poprawnie współpracuje również z HGiG. Jedynym większym brakiem pozostaje Dolby Vision Gaming, którego Samsung, podobnie jak w swoich pozostałych telewizorach, po prostu nie obsługuje. Do tego dochodzi znany już z innych modeli Samsunga Game Bar, który pozwala szybko sprawdzić liczbę klatek, działanie VRR czy format HDR i zmienić najważniejsze ustawienia bez wychodzenia z gry. Możemy też rozjaśnić ciemniejsze fragmenty obrazu czy zmienić proporcje ekranu.

Samsung oferuje też Game Motion Plus, czyli funkcję wygładzania ruchu przygotowaną specjalnie z myślą o grach. Najwięcej sensu ma ona w tytułach działających w 30 kl./s, gdzie potrafi wyraźnie poprawić płynność i sprawić, że ruch kamery wygląda znacznie przyjemniej. Trzeba tylko pamiętać, że odbywa się to kosztem wyższego input lagu (ok. 60 ms), więc do gier sieciowych czy bardziej dynamicznych raczej nie będzie to najlepszy wybór. Warto też przypomnieć o Gaming Hub, dzięki któremu część gier możemy uruchamiać bezpośrednio z chmury, bez podłączania konsoli. Pod względem wyposażenia dla graczy trudno więc znaleźć w R95H jakieś większe braki.